Chuyển đổi số là xây nhà: móng trước, mái sau

• Chặng 1

  Nền tảng — có dữ liệu đúng, người làm được.

  Nơi làm việc ngăn nắp, hồ sơ giấy thành dữ liệu tra cứu được, kiến thức nghề thành bài học số. Đầu ra: dữ liệu sạch và một đội ngũ quen làm việc trên máy.

• Chặng 2

  Vận hành số — công việc hằng ngày chạy trên phần mềm.

  Đào tạo, thi sát hạch, nhân sự được quản lý trên hệ thống. Mỗi ca làm việc tự sinh ra dữ liệu mới, đều đặn và đáng tin. Đầu ra: dòng dữ liệu vận hành liên tục.

• Chặng 3

  Doanh nghiệp thông minh — dữ liệu được nối lại và khai thác.

  Các phần mềm nói chung một ngôn ngữ; trí tuệ nhân tạo đọc dữ liệu đó để gợi ý; bản sao số dùng nó để dự báo và thử phương án. Đầu ra: quyết định nhanh hơn, ít rủi ro hơn.

• Trí tuệ nhân tạo khi chưa có dữ liệu.

  Trợ lý chỉ trả lời tốt bằng những gì nó được đọc. Tài liệu còn trên giấy, số liệu còn rải rác thì câu trả lời thiếu hoặc sai — và người dùng mất lòng tin ngay từ đầu.

• Tích hợp khi từng phần mềm chưa chạy ổn.

  Nối hai hệ thống mà một bên dữ liệu còn trống hay còn sai thì lỗi lan sang bên kia nhanh hơn. Tích hợp nhân lên chất lượng dữ liệu — tốt hay xấu đều nhân lên.

• Bản sao số khi chưa có dữ liệu vận hành.

  Mô hình 3D có thể rất đẹp, nhưng không có dữ liệu thật chảy vào thì nó chỉ là bản vẽ: không phản ánh hiện trường, không dự báo được gì.

• Phần mềm khi con người chưa sẵn sàng.

  Phần mềm tốt nhưng không ai được hướng dẫn thì công việc quay lại sổ tay và Excel. Vì vậy đào tạo và nội dung số nằm ngay ở chặng đầu, không để đến cuối.

Phương pháp

Bắt đầu từ chỗ doanh nghiệp đang đứng

1. Khảo sát hiện trạng: dữ liệu ở đâu, ai đang làm gì
2. Chọn điểm bắt đầu có giá trị sớm nhất
3. Làm thử ở một bộ phận, đo trước – sau
4. Nhân rộng và nối dần sang bước tiếp theo

Không phải doanh nghiệp nào cũng bắt đầu từ bước 1. Nơi đã có dữ liệu tốt có thể đi thẳng vào chặng sau; nơi còn nhiều giấy tờ nên làm vững chặng đầu. Lộ trình là bản đồ, không phải đường ray.